FRANSIZ LİSELERİ REHBER SAYFASI

Fransızca dil ediniminin temelleri, hazırlık sınıfında atılır. Bu süreçte en önemli kriter, öğrencinin Fransızcayı sevmesidir. Dil sevgisi olmadan öğrenmenin kalıcı olması çok zordur. Bu sevginin oluşabilmesi için ise öğrencinin derslerde başarı hissini tatması gerekir. Başka bir deyişle, Fransızca not ortalamasının yüksek olması bu noktada önemlidir. Burada "yüksek not" derken, ortalama olarak 80 ve üzeri bir başarıdan söz ediyoruz.

Yıl sonunda karne notu yüksek olan bir öğrenci, sadece derste değil, okul içi ve dışı etkinliklerde de daha rahat bir şekilde varlık gösterebilir. Ancak şunu özellikle vurgulamak isterim ki; kaliteli bir eğitim anlayışında okul notları asla tek başına belirleyici bir kriter değildir. Öğrencinin kendini spor, müzik ya da sanat gibi alanlarda geliştirmesi; sadece bugünkü okul hayatına değil, yarınki yaşam yolculuğuna da değerli katkılar sağlar.

"Francophone Ekolü" içinde yer almak isteyen bir öğrencinin, Fransızca dilini yetkin bir şekilde kullanabiliyor olması çok önemlidir. Bu yüzden hazırlık sınıfı, sadece bir dil yılı değil; sosyal, kültürel ve eğitsel açıdan yeni bir düzene alışma süreci olarak da düşünülmelidir. Okul sistemine, öğretmenlere, arkadaşlıklara, ders işleme yöntemlerine ve Fransız kültürüne uyum sağlamaya yönelik çok yönlü bir hazırlıktır aslında.

Hazırlık yılına başlayan bir öğrenciye, Fransızca özel ders almasını içtenlikle önerebilirim. Ancak bu özel ders ihtiyacını sadece düşük notları yükseltme çabası gibi görmemek gerekir. Fransızca özel ders, öğrencinin dil yetkinliğini derinleştirmesi ve özgüven kazanması adına büyük katkı sağlar.

Burada dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, bu özel dersleri verecek öğretmenin deneyimi ve yol göstericiliğidir. Öğretmenin hazırlık sınıfından lise son sınıfa kadar öğrenciye nasıl bir rota çizeceği, baştan net ve bilinçli bir şekilde kurgulanmalıdır. Fransızca öğretmeni bu alanda uzmanlaşmış, kendi notlarını oluşturmuş, öğrencileriyle birlikte yaşadığı deneyimleriyle bu süreci anlamlı kılabilen biri olmalıdır. Ve elbette, en değerlisi; öğretmen ile öğrenci arasında kurulan karşılıklı güven ve sevgiye dayalı iletişim bağıdır. Açık, samimi, saygılı ve dürüst bir ilişki her şeyin temelidir.

Son olarak, hazırlık sınıfı sonrasında yaz döneminde Fransa’daki yaz okulu programlarını da öneririm. Bu tür deneyimler, hem dil pratiği hem de kültürel açıdan öğrenciler için çok kıymetli olur. Fransa yaz okullarıyla ilgili detaylı bilgileri bloğumda yer alan bağlantılarda bulabilirsiniz.

Hazırlık sınıfı ardından 9. sınıf başlangıcında tüm DNL (Disipline non linguistique) (Matematik – Fizik – Kimya – Biyoloji) dersleri artık Fransızca olarak okutulmaktadır. Not ortalaması, bir Francophone öğrencinin bu sene en önemli üzerine titremesi gereken konudur. Üniversite seçimlerinde en temel kriter bu noktada değer kazanmaktadır. Gerek yurt dışı üniversite kabullerinde, gerekse yurt içi üniversite yerleştirmelerinde ilk ölçüt, 4 yılın (hazırlık notları dahil edilmez ortalamaya) yıl sonu ortalamalarıdır. Bu nedenle öğrenciyi desteklemek adına özel ders çalışmasına ağırlık verilmesi gerekir. Ağırlıklı not ortalaması ders saatinin etkisi düşünüldüğünde FRANSIZCA ve MATEMATİK dersleridir. Bu anlamda bir Fransızca özel ders için bir de Fransızca matematik derslerini anlatabilecek iki ayrı öğretmen ile çalışmanızı önerebilirim.

Fransızca Matematik kaynağı Türkiye’de ne yazık ki mevcut değil ve okulların kendi kitapçıkları maalesef çok yetersiz kalabiliyor. Bu anlamda sizlere Fransızca matematik özel ders alırken kullanabileceğiniz bir kaynak internet sitesi olarak Fransızca Matematik adresini önerebilirim.

• Öğrencinin hafta içi ders yoğunluğuna uygun bir programda sıkılmadan ilerlemesi
• Hangi öğretmen ile çalışıldığı ve nasıl bir metot dahilinde ilerlendiği
• Ölçme değerlendirme sürecinde öğrencinin yeterliliklerinin belirlenmesi

Üniversite seçimi noktasında akademik bir çizelge belirlemek için daha çok erken bir seviye olsa bile, meslek seçimi ve yurt içinde mi yoksa yurt dışında mı üniversiteyi okumak noktasında öğrencilerin ve velilerin bir ön bilgilendirmeye sahip olması uygun olur. Bu noktada Francophone okullarında uzman bir kurumdan danışmanlık hizmeti almanızda fayda olacaktır. Daha ileriki yıllarda (11. sınıf başında) daha özerk ve titiz bir çalışma yapılması yerinde olur.

Fransızca dil yeterlilik sınavı DELF A2 belgesini ilk dönemin sonunda, DELF B1 sertifikasını 9. sınıf sonunda alınmasını önerebilirim. Fransızca ortalaması 75 ve üstü bir öğrenci bu 2 seviyedeki sınavı ifade ettiğim dönemlerde alabilir.

Bu seviyede öğrenciler, Fransız okullarının kendilerine sunabileceği dil edinimi ve kültürel birikimine dair genel geçer bir fikir sahibi olduklarının farkındadırlar. Hazırlık sınıfı seviyesini ve 9. sınıf seviyesini bitiren bir öğrenci, Fransa’da yaz okulu deneyimi yaşadıysa ve yıl sonu ortalaması 9. sınıf için 80 ve üstündeyse Fransız Lisesi’nde akademik başarı anlamında iyi bir öğrenci olabilmenin karşılığını verebilmiş demektir.

10. sınıf öğrencileri; Bu yıl itibariyle hangi meslek üzere öğrenim görmek istediğine, yurt içinde mi yoksa yurt dışında mı eğitimine devam etmek istediğine ve hangi üniversitede eğitimine şekil vermek istediğine karar vermelidir. Bu konuda mutlaka uzman bir danışmandan ön bilgi almanızı önermekteyim. Öğrencinin bu süreci sağlıklı belirleyebilmesinde kendisinin sorabileceği bazı soruları sizlerle paylaşmak isterim:

• Hangi meslekte ilerlemem gerekir? Yeterliliklerimi ne yönde? Yatkınlıklarım nelerdir?

• Hayatımı nasıl bir iş planlaması üzerine inşa etmeliyim?

• Yurt dışında okuyup hemen işe mi başlamalıyım yoksa yüksek öğretimime devam mi etmeliyim?

• Türkiye’de mi yoksa yurt dışında mı lisans eğitimi almalıyım?

• Türkiye’de mi yoksa yurt dışında mı yüksek lisans eğitimi almalıyım?

• Seçtiğim mesleğin dünya standartlarındaki geçerlilikleri nedir?

• Seçtiğim mesleğin bilişsel yatırım yol haritasında kendimi nerede görüyorum?

• Bilgisayar/yazılım bilmeme ihtiyacım var mı?

• Çok seyahat etmem gerekiyor mu?

• Aile yaşamına uygun bir meslek mi seçiyorum?

• Kendime ayıracağım özel zamanım ne kadar bir süre?

• Sosyal hayatıma nasıl yön verecek seçtiğim meslek?

• Dünya görüşüme uygun mu?

Bu sorular belli başlı sorulardır, elbette çeşitlilik gösterebilir. Kendi danışmanlığını yaptığım öğrencilerden ağırlıklı olarak aldığım geri bildirimler bu sorulardır.

Bu iki seviyede öğrenciler Türkiye’de bir üniversite okumaya karar verdilerse bu yönde çalışmaya dair bir hazırlık evresine girmelidir. Yurt dışında bir üniversite okumaya karar verdilerse dosyalarını oluşturmaya başlamalidir. Bu dosya içerisinde şunlar yer almaktadır :

• Transcript, niyet (referans) mektubu

• Dil diplomaları sınav hazırlığı (DELF – DALF – TOEFL - IELTS)

• Üniversite kabul Matematik sınav hazırlık (AP – GMAT – SAT - IB)

• Etkinlik belgeleri/katılım belgeleri/sertifikalar

• Campus France dokümantasyonu (Yurt dışı üniversiteler için)

• Üniversitelerin internet sitelerine girerek bilgi edinilmelidir

Bu belgelerin hepsi fiziksel bir hazırlıktır. Burada her öğrenci bir danışmanın desteğine ihtiyaç duymaktadır. Bir danışman sizlere bu fiziksel gereksinimlerden çok daha fazlasını sunmalıdır. Her danışman kendi bilgi birikimi ve yeterlilikleri ölçüsünde bir hizmet sunabilmektedir. Sizler öğrenci ve veli olarak danışmanınıza bu özelliklerin neler olduğunu ve yerleştirmelerde nasıl bir yol haritası izlediğini sormanız gerekmektedir. Birkaç danışman ile görüşmeli ve kararınızı o yönde vermelisiniz.

Bir Fransız Lisesi öğrencisi olmak öğrenciye büyük ayrıcalıklar sağlamakla beraber büyük bir sorumluluk da yükler. Bir topluluğun üyesi olduğunuzu bilmeniz gerekir. Pekiyi nasıl bir topluluktur bu yapı? Gelin biraz bundan bahsedelim.

Bir Fransız Lisesi öğrencisi aynı zamanda kültürel anlamda bir "kulübün" de üyesidir. Çevrenizde sizlerle beraber okuyan arkadaşlarınız sosyo-ekonomik olarak Türk toplum yapısında daha "üst" bir konumda yer alır. (Fransız Liselerinde eğitim alabilmeniz adına ailelerin ödediği okul taksidi bir hayli yüklüdür.) Okuduğunuz kitaplar, tanıştığınız yeni arkadaş ortamları daha önce alışılagelmiş aile yapılarından çok farklı olarak bulunduğunuz Francophone lisesi içerisinde kendini açıktan belli eder.

Sizlerin bu keşmekeş içerisinde kaybolmadan, bir Fransız lisesi öğrencisi olarak, kendi kimliğinizi bulabilmeniz noktasında hiç olmadığınız kadar dikkatli olmanız gerekmektedir. Kitaplarda gördüğünüz, satır aralarında yer alan cümleler, ergenlik döneminin fırtınalı sürecindeki çalkantılı ruh halinizin, yeni olan her şeyle olan mücadelesinde doğru ile yanlış iç içe geçmektedir. Eski alışkanlıklarınız değişmektedir ve yenilerini hazmetmek içinse yeterli imkan her zaman bulunamamaktadır.

Orta öğretim sınavlarından yeni çıkmış her öğrenci bir yabancı okulda hazırlık sınıfına başlarken ilk motivasyon daha ilk günde "yatış !" olur. Çoğu Hazırlık sınıfı öğrencisi bir önceki yıl (8. sınıfta) kendi kendine "istediğim şu okulu bir kazanayım tüm yıl elime kitap defter almayacağım" şeklinde "ilahi bir yemin" etmiştir. Halbuki zaman keşif zamanıdır. Bu yenilik bombardımanı içerisinde bir yer edinebilmek adına verdiğiniz çaba anlamlı bir serüven olarak sizlere bir yol haritası sunmaktadır.

Saint Benoit Fransız Lisesi içinde uzun yıllar Matematik öğretmeni olarak çalıştım. Tüm Fransız okullarının eğitim anlayışını ve öğretim kadrosunu yakından tanıyorum. Şunu tüm samimiyetimle ifade etmek isterim ki: Öğretmenleriniz kendi alanlarında yetkin insanlardan oluşmaktadır. Öğretmenleriniz Fransızca diline hakim eğitmenlerden seçilmektedir. Belli bir kültürel geçmişi sizlerle paylaşan öğretmenleriniz yeni bir döneme sizleri hazırlamaktadır. Ortaokul sınavlarına hazırlıkta gördüğünüz Matematik ve Fen dersleri bu okullarda çok başka türlü işlenmektedir. Fransızca Matematik ve Fransızca Fen dersleriniz yabancı dilde anlatılmaktan öte, Ortaokul sınavlarına hazırlanırken sizlere "dayatılan !" ezber bilgiden uzak bir içerikle sizlere sunulmaktadır. Sebep sonuç ilişkisinde bu dersleri analiz ederek öğreneceksiniz.

Sizlerin bir Fransız Lisesi içerisindeki eğitim serüveniniz, bir başkalaşım, bir metamorfoz hikayesidir ve sizler de bu hikayenin baş kahramanısınız. Özellikle Fransızca Hazırlık sınıfında zamanı sakın ola öldürmeyin. Yeni bir şeye evrilmek adına zamanı doğru değerlendirmek ve yeniliğe yelken açmanın coşkusuyla bu yıla başlamaya karar vermeniz gerekir.

Hazırlık sınıflarında ağırlıklı olarak yoğun bir Fransızca dil eğitimi almaktasınız. Çok az Fransızca Matematik ve Fransızca Fen derslerine dair bir içerik mevcut bu seviyede. Ağırlıklı olarak dilin eklentik yapısı içerisinde sıcak bir "selam" şeklidir Fransızca diline dair olan ilk tanışmışlık. 5 yıl boyunca göreceğiniz Fransızca dilinin en temel yılı bu sınıftır. Yabancı dil Hazırlık sınıfında öğrenilir.

9. sınıf artık Fransızca dilinin egemen olarak kullanıldığı Fransızca Matematik ve Fransızca Fen derslerinin ağırlığını iyiden iyiye hissettiğiniz bir yıl olarak yoğun bir senedir. Eğer geçen hazırlık sınıfında "yatış" politikasıyla yılı tamamladıysanız muhtemelen çok düşük seviye bir Fransızca ile yılı kapamışsınızdır ve bu dil sıkıntısı okulun sonuna kadar peşinizi bırakmayacaktır. Treni ya yakaladınız ya da kaçırdınız. Bu sene geçen hazırlık sınıfı içerisindeki emeklerinizin hasadını toplama zamanıdır. 9. sınıf Fransızca Matematik ve Fransızca Fen öğrenilen yıldır.

10. sınıf tam bir ara sınıftır. Bu anlamda çevrenizde gelişen ergenlikle birlikte eski yıllardan farklı olarak geleceğiniz adına bir takım "kıpırdanmalar" yaşadığınız, farkındalık yılıdır. Artık okuduğunuz Fransız Lisesi dinamikleri oturmuş, sınav içerikleri ve sizlerin vermesi gereken sınav refleksleri belirginleşmiş, öğretmen ve derslerin tansiyonu anlaşılmış kısacası "okulun ruhunu" bir öğrenci olarak söktüğünüz yıldır. 10. sınıf okulun size verebileceklerini tam anlamıyla kavrama yılıdır.

11. sınıf mücadele sınıfıdır. Çevrenizdeki arkadaşlarınızın artık okul için çalışmayı yavaş yavaş bırakıp gerek Türkiye'deki üniversite sınavına hazırlık yaptığını, gerekse bazı öğrencilerin yurt dışındaki üniversitelerin kabul şartlarını tamamlamaya çalıştıklarını duymaktasınızdır. Fransız Lisesinin sizlere verebilecekleri konusunda net bir fikir artık zihninize oturmuştur ve okulun artık bazı yanlış uygulamaları veya yönetimin yanlış tutumu sizlere "batmaktadır". Bir zamanlar uğruna ortaokul sınavlarında ter döktüğünüz ve ter ile gözyaşının birbirine karıştığı çocukluktan ergenliğe geçiş zamanına dair o döneme gülümser bir tavır takınırsınız. Şimdi ise artık bu "hapishaneden" bir an önce sıyrılıp üniversite öğrencisi olma hayalleri kurmaktasınızdır.11. sınıf kanatlanıp, göklere yükselme güdüsüyle dolup taşma zamanıdır.

12. sınıf öğrenci dosyanızı hazır ettiğiniz yıldır. Bu yıl büyük bir mücadele ile üniversitelerin araştırıldığı: Eğer yurt dışındaki üniversiteleri düşünüyorsanız dil farklarını veya SAT, GMAT, TOEFL, DELF, DALF gibi okulların barem olarak kabul ettiği bazı yeterlilik sınavlarına hazırlıkla geçirdiğiniz, eğer Türkiye sınırlarında bir üniversite düşüncesindeyseniz iyiden iyiye testlere gömüldüğünüz bir dönemin tam göbeğindesinizdir.
Okula gelmenin hiçbir anlamının olmadığı sadece çantanızda test kitaplarının olduğu, artık bir Fransız Lisesi ya da mahalle mektebinin sizlerce fark etmediği bir "zaman kaybı" sürecini derslerde test çözerek geçirdiğiniz bir yıldır. Öğretmenlerin derste anlattıklarına zerre kadar değer vermediğiniz, hatta iyiden iyiye saygı ve sevginin yitirildiği sevimsiz bir yıl geçmektedir. Öğrenci olarak nefret ve sevgisizliğin tam merkezinde olduğunuz kısa ama keskin bir duygu yoğunluğu yaşadığınız bir süreçtesinizdir.Bu yılda sabır, sevgi ve saygı kavramlarının örselendiği bir "değerler" yılıdır.

Bir Fransız Lisesi velisi olabilmek için öncelikle ekonomik bir güce sahip olmanız gerekmektedir. Sadece okul taksitlerini ödemek yetmez ayrıca evladınızın özel ders ücretlerini de karşılayabilmeniz gerekmektedir. Ayrıca, evladınızın özel ihtiyaçlarına bağlı olarak evladınızın arkadaşlarıyla aynı ortamda yer alabilmesi için çok ciddi bir harçlık ! hazır etmelisiniz. Yaz okulları ve sonrasındaki üniversite geleceği için de daha lise bitmeden yastık altında biriktirdiklerinizden çok daha fazlasına bu süreçte ihtiyaç duyacağınızı belirtmek isterim. Kabaca şöyle söylemek gerekir : Bir Fransız lisesinde evladınız okula başlamadan önce 3 yıl kadar bir birikimi hazır etmiş olmanızı öneririm. Ekonomik şartları dengeleyemediğiniz için çocuğunuzu liseyi bitiremeden yarı yolda okuldan almak zorunda kalmanız tatsız olacaktır.

Bir Fransız Lisesinin evladınıza verebileceği en büyük yetkinlik yabancı dil olarak Fransızca dilini en doğru şekilde kullanmayı öğretmektir. Hazırlık sınıfları başladığı gibi velilerin bir çoğu evlatlarına Fransızca özel ders aldırmaya başlamaktadır. Fransızca dil eğitimi, %80 Hazırlık sınıfında %20 ise 9. sınıfta öğrenilmektedir. 10. sınıf itibariyle Fransız Lisesi sonuna kadar ne biriktirdiyseniz onu tüketirsiniz. Bu anlamda her gün bir kazanım olarak değerlendirilmelidir. Öğrenci psikolojisini bilen, Fransızca dil yetkinliğine inanan öğretmenlerden gidebildiğiniz kadar evladı öteye taşımanız gerekir.

Fransız Liselerinin tamamı Fransızca Matematik ve Fransızca Fen derslerinde öğrencilerin ortaokul sınavlarına hazırlıktaki kazanımlarından bağımsız bir yöntemle dersleri anlatır ve işler. Bu kazanımlar ağırlıklı olarak 9. sınıf ve 10. sınıfta sunulduğu için önemlidir bu iki yıl. Daha sonra Lise 3 itibariyle Üniversite hazırlık ile ilgili kurumsal bir dershane ile anlaşmanız daha doğrudur. Bir Fransız Lisesinde okuyan öğrencinin 9. sınıfta ve 10. sınıfta düzenli olarak (herhangi bir matematik öğretmeniyle değil) Fransızca Matematik konularına hakim ve kendini özellikle bu alanda yetiştirmiş öğretmenlerden özel ders alması gerektiğine inanıyorum. Bu öğretmenler ağırlıklı olarak Fransız Okullarında bir dönem öğretmenlik yapmış kişilerden seçilmelidir.

Evladınızı mümkünse ekonomik gücünüz yetiyorsa Fransa dil okulu kamplarına hazırlık bitince ve 9. sınıf bitince 3 haftalık bir süre için toplamda 2 kere göndermeniz anlamlı bir karar olur. Fransa dil okulu olarak birçok okul var Fransa'da. Bu kamplardan 3 tanesi artık oturmuş bir programda çalışmaktalar. Bu kamplardan birincisi Nice şehrinde yer alan Azurlingua bir diğeri Ecole des Roches yaz okulu ve Belçika'da yer alan Ceran yaz okulu yer almaktadır.

Fransa dil okulları, etkileşimi yüksek ve kalıcı bir deneyim sunmasından dolayı Fransız Lisesi öğrencileri üzerinde derin izler bırakır. Yurt dışı programına katılan öğrencilerin dikkat etmesi gereken çok önemli bazı noktaları açıkça sizlerle paylaşmak isterim. Yıllardır düzenli olarak Fransa'ya düzenlediğim Fransa dil okulu programlarına her zaman ben de öğrencilerimle birlikte katılıyorum. Onlarla birlikte aynı kampüste konaklıyorum. Deneyimlerimi bu anlamda sizlerle paylaşacağım. Bu yazıyı evlatlarınızla ailece birlikte okumanızda büyük yarar görüyorum.

Fransa yaz okulu programının temelde 2 kazanımı vardır.
Bunlardan biri öğrenciye hayat deneyimi kazandırmasıdır. Öğrenciyi kendi konforlu gündelik yaşamından çıkarıp kolektif bir bilinç sunar. Bu yaşama ayak uydurmayı öğrenir. (Belirli saatlerde uyanmak-yatmak-yemek yemek-derslere girmek, etkinliklere katılmak gibi.. ) Fransa Dil Okulunun diğer bir faydası, öğrencinin üniversiteyi yurt dışında okuma planları doğrultusunda öngörü kazanmasına yardımcı olmasıdır. Yaz okulu sonunda, öğrenci üniversite sonrası hayatını Türkiye'de mi yoksa yurt dışında mı devam ettireceği konusunda da temel bir bakış açısı kazanır.

Kamp süresince dikkat etmesi gereken bir konuyu açıklığa kavuşturmak isterim.
Fransa yaz okulu kampları, dünyanın farklı ülkelerinden gelen öğrencilere ev sahipliği yapar. Burada bir araya gelen öğrencilerin çok farklı gelenek ve göreneklere sahip ergenlerden oluştuğunu söylemek yerinde olur. Bu durum kültürel olarak da çeşitliliği ifade eder. Kampta bulunma nedenlerimizin başında da kuracağımız bu etkileşim yatmaktadır.

Bazı öğrenciler arasından, hazır evden uzakta "özgürlüğü yakalamışken" gerek tanıştığı gençlerin etkisi gerekse sınırları aşma dürtüsüyle "yaramazlık" yapmaya kalkışanlar çıkabiliyor. Öğrenciler, kendi ailelerinden uzaktayken, hiç deneme fırsatı bulamadıkları ya da izin verilmediği bazı "sınır ötesi" eğilimlere yönelebiliyorlar. Tam bu noktada kamp süresince bu yavrularımıza göz kulak olabilecek bir gözetmenin (bir öğretmen ya da eğitmen) varlığı önem arz etmektedir. Bu türden "kaçamaklar" belki çok masum başlayabiliyor ama çoğunlukla kontrolden çıkıp istenmeyen bir şekilde ne yazık ki sonuçlanabiliyor.

2005 yılından beri düzenlediğim Fransa Dil okulu kamplarımda daima öğrencilerimle birlikte olmuşumdur. Onlarla ben de aynı yurtta kalıyor ve sürekli takip ediyorum. (Tur şirketleri ne yazık ki kendi danışmanlarını bu kamplara hiçbir zaman göndermiyorlar) Resimler ve videolar çekerek her gün velilerle sürekli iletişim içerisinde kalıyorum. Fransa Yaz okulu sitemden detaylara ulaşabilirsiniz.

Fransız Liselerinden mezun olan birçok öğrenci eğitim hayatlarına yurt dışı üniversitelerinde devam etmeyi arzulamaktadır. Gene birçok öğrenci akademi sonrası hayatlarını da yurt dışı hayalleriyle süsler.

Saint Benoit Fransız Lisesi'nde Matematik öğretmeni olarak uzun süre çalıştım. Halen birçok Fransız Lisesinde okuyan öğrencimle Fransızca Matematik özel derslerim devam ediyor. Ders verdiğim öğrencilerin mezuniyetleri sonrasında dahi halen iletişimimiz hep sağlam. Deneyim kokan, çoğu zaman mutluluk hatta sevinç gözyaşlarıyla dolu yaşam öykülerine şahit oldum. Bu serüvene başlarken hangi sorunlarla karşılaşacağınızı ve ne türden çözümlerle ilerleyebileceğiniz konusunda sizleri aydınlatacağım. Burada sizlere adım adım hem velilerin hem de öğrencilerin nasıl bir yol haritası çizmesi gerektiğini paylaşacağım.

ÖN HAZIRLIK EVRESİ VE YAZ OKULUN ÖNEMİ

Türkiye şartları düşünüldüğünde gerek ekonomik, gerekse kültürel yaşayış biçimi olarak yüksek bir farkındalık seviyenizin olması önemlidir. Daha lisede okurken Fransızca hazırlık sınıfı ve 9. sınıf sonrasında Fransa dil okullarında bir deneyim edinirseniz öncül bir yurt dışı yaşam rehberi anlayışınız gelişir. Toplumun sizlere bir Türk olarak yurt dışında nasıl seslendiği bu anlamda sizlerin sosyolojik olarak varoluş gerçekliğinize dair bir fikriniz olmalıdır. Bir birey olarak, o ülkenin toplum yapısına ayak uydurma beceriniz, o ülkenin yemekleri, müzikleri, sizin ve yaşadığınız halkın kırmızı çizgileri gibi konular hep yurt dışı kampında elde ettiğiniz deneyimlerle ölçütlendirilebilir. Fransızca Hazırlık sınıfı sonrası ve 9. sınıf bitince yaz dönemlerinde Fransa dil okullarına giderseniz bu refleksleriniz gelişebilir.

9. SINIF İLE 11. SINIF ARASI NOT ORTALAMASI

Yurt dışındaki her üniversite lisans programlarına kabul şartı için sizlerin önlisans not ortalanıza bakar. Fransa'daki üniversiteler herhangi bir lisans programına kabul şartı olarak ağırlıklı not ortalamanızın en az 80-85 olmasını bekler. Bazı çok özel durumlarda o üniversiteyi temsil edebilecek spor veya müzik gibi belgelendirilebilecek üstün bir başarınız varsa o zaman yarı veya tam burs şeklinde de sizleri kabul edebilir.

Not ortalamanızı belirli bir seviyeye çıkarmanızla birlikte, gitmeyi hedeflediğiniz üniversitenin kabul sınavlarına hazırlık yapıp "eğitim dosyanızı" hazırlamanız gerekmektedir. Yurt dışındaki üniversiteler not ortalamanız dışında ayrıca kabul şartı olarak TOEFL, IELTS, GMAT gibi bazı sınav derecelerini elde etmenizi bekliyor. 10. sınıf itibariyle okuldan eve döndüğünüzde bu sınavlara hazırlanmak adına hafta içinde ve hafta sonunda düzenli bir program oluşturmalısınız. Üniversitelerin kabul şartlarına dair resmi sitelerinden detayları kolayca öğrenebilirsiniz.

İstediğiniz üniversitenin çevre koşullarını, yurt imkanlarını, okurken çalışabilme koşullarını kanıksamak adına 11. sınıfta yazın buralarda kısa zamanlı olarak kalmanızda ve üniversite öğretmenleriyle görüşmenizde büyük yarar var. Çoğu öğrencim 10. sınıfta istediği bölümün öğretmenleriyle daimi yazışarak kendilerine bir sosyal alan inşa ediyorlar. Kısacası kendi "network" ağınızı 10. sınıf itibariyle yavaş yavaş oluşturun. İstediğiniz üniversitenin ilgi duyduğunuz bölümdeki öğretmen ile görüşmeyi öngördüğünüz bir zaman aralığında önceden uçak biletlerini ayarlayıp üniversite kampüslerinde eğitim iklimini solumanız yerinde bir adım olur. Birçok öğrenci bunu yapıyor. Kabul koşullarında bu atılımınızın büyük bir yararı olmaktadır.

Toparlarsak: 9. sınıf itibariyle 12. sınıfa kadar not ortalamanızı yüksek tutun. 10. ve 11. sınıfta dosyanızı oluşturun. Gerekli sınav belgelerini hazır bulundurun. Kendi network ağınızı belirginleştirin. 10. sınıf ve 11. sınıf yaz dönemlerinde (ara tatillerde) hedeflediğiniz üniversiteyi ziyaret edin.

12. SINIF ODAKLANMA VE SON TOPARLAMALAR

Campus France üzerinden başvuru sürecini oluşturmalısınız. Sitede gerekli adımların neler olduğunu bulabileceksiniz. 12. sınıfa geldiğinizde artık belgelerinizi tamamlamış ya da tamamlamaya yakın şekilde dosyanızı toparlamalısınız. 12. sınıfın ikinci dönemi ağırlıklı not ortalamanız dosya notunuza dahil edilmez. Üniversiteler o sürede başvuru kayıtlarını açarlar. Sizler de belgelerinizi bu dönemde teslim edersiniz ve mülakatlara katılırsınız.

12. sınıfta yapmanız gereken en önemli şey: Psikolojik olarak kendinizi yetiştirmenizdir.

Önceki bölümde tüm adımları gerçekleştirip, başvurunuzu başarıyla tamamlayıp, istediğiniz üniversiteye kabulünüzü gerçekleştirdiniz. Tebrikler! Bundan sonra yapmanız gereken öncelikle ekonomik ve fiziksel şartları düzenlemektir. Avrupa'da okuyacak bir Fransız Lisesi öğrencisi için çok daha önemli olan boyuta daha geçiş yapmadınız. Bu çok önemli kısım ise adımınızı attığınız ilk günden itibaren toplum içerisindeki sosyolojik-psikolojik ve kültürel ayrımlara nasıl bir tepki üreteceğinizdir. Aşağıda yer alan içeriği dikkatlice okumaya davet ediyorum sizleri.

Yurt dışında öğrenciyken en başlıca sorun ekonomik boyuttan ziyade ağırlıklı olarak sosyolojik ve psikolojik mücadele oluyor. Eğer daha geleneksel bir aileden gelmişseniz, Türk toplum ve aile yapısı yaşamınızda daha merkezcil bir noktada ise ve daha önce hiç belli bir dönem yurt dışı tecrübeniz olmadıysa alışkanlıklarınızı değiştirmeniz gerekecektir. Bu konuda inatçı olmadan toplumun bir bireyi olarak size biçilen rolü kabullenmeniz zaman alıyor. Akışa direnç göstermeden uyum sağlamayı hızlıca öğrenmelisiniz.

Avrupa'daki toplumların bir çoğunda (bazı ülkelerde çok keskin bazı ülkelerde daha yumuşak) ırkçılık sorunu hala kanayan bir yaradır. Özellikle bir Türk olarak sıklıkla kendinizi ırkçılık sorununun tam merkezinde bulacaksınız. Avusturya'da, Almanya'da ve Fransa'da eğitim ve öğretim hayatımın büyük bir kısmı geçti. Gezi amaçlı ise Avrupa'nın birçok yerinde de bulundum. Avrupa'daki neredeyse tüm toplumların reflekslerinde bu ırkçılık geni kazınmış durumda. Bu algıyı yıkmanız imkansız. Bu durumun eğitim alma hakkınızın önünde bir engel olmamalıdır. Belirtmekte fayda var ki: Bulunduğunuz Avrupa ülkesine ve çalıştığınız alana bağlı olarak, yukarıda bahsettiğim ırkçılık meselesiyle akademik çerçevede pek karşılaşmazsınız. Sizler hangi amaçla yurt dışınsa okumaya geldiniz ve buradan ne türden kazanımlarla ilerlemek istediğinizi hep aklınızda tutmalısınız. Tepkiyle davranmak yerine, uyum göstermeyi ve evrilmeyi öğrenmeniz gerekiyor.

Önemli diğer konu ise okuduğunuz sürede bir "network" yani "çalışma-iş ağı" oluşturmanızdır. İster Türkiye'ye geri dönüş düşünceniz olsun isterse Dünya'nın diğer çeşitli ülkelerinde hayatınıza devam etmek isteyin mutlaka daha okurken önemli pozisyonlardaki bazı kişilerle güçlü bir sosyal ağ oluşturmalısınız. Üniversitede okurken katıldığınız paneller, sempozyumlar, sunumlar vb.. hep bu sürece anlam katan adımlardır. Göreceksiniz ki; İyi bir üniversiteden mezun olmak sizlere sadece kolaylaştırıcı bir etki verir ancak sonrasında kuracağınız güçlü bağlar, sizlere yol gösterecektir.